آزالیک اسید Azelaic Acid

آزلائیک اسید (Azelaic Acid) یک اسید دی‌کربوکسیلیک طبیعی با فرمول HOOC(CH₂)₇COOH است که به صورت پودر کریستالی سفید و بی‌بو ظاهر می‌شود. این ماده به طور طبیعی از گندم، جو و چاودار تولید می‌شود و به صورت سنتزی نیز ساخته می‌گردد. آزلائیک اسید خواص ضدباکتریایی (علیه Propionibacterium acnes)، ضدالتهابی، کراتولیتیک ملایم و مهارکننده تیروزیناز (کاهش تولید ملانین) دارد و یکی از ایمن‌ترین مواد فعال برای پوست‌های حساس و مستعد آکنه است.

کاربردها:

• اصلی‌ترین کاربرد: درمان آکنه ولگاریس (خفیف تا متوسط)، روزاسه (قرمزی و جوش‌های التهابی) و ملاسما/هیپرپیگمانتاسیون پس از التهاب.
• در محصولات آرایشی و بهداشتی: در غلظت ۵-۲۰% به صورت کرم، ژل، سرم یا فوم (نسخه‌ای ۱۵-۲۰% و OTC تا ۱۰%) برای کنترل جوش، کاهش لک و یکنواخت کردن رنگ پوست.
• سایر کاربردها: کمک به درمان فولیکولیت، کراتوز پیلاریس و گاهی هایپرپیگمانتاسیون مقاوم؛ ترکیب عالی با رتینوئیدها، نیاسینامید یا بنزوئیل پراکسید.
• توجه: فرم نسخه‌ای (مانند Skinoren یا Finacea) قوی‌تر است؛ فرم OTC (مانند The Ordinary ۱۰%) ملایم‌تر و مناسب استفاده روزانه.

فواید:

• کاهش مؤثر جوش‌های التهابی و غیرالتهابی بدون ایجاد مقاومت باکتریایی.
• روشن‌کنندگی ملایم و ایمن لک‌ها (به ویژه در پوست‌های تیره‌تر بدون ریسک اوکرونوزیس).
• خواص ضدالتهابی قوی برای آرام کردن قرمزی روزاسه.
• غیرکومدوژنیک و مناسب پوست‌های چرب، مختلط و حساس.
• ایمن در بارداری و شیردهی (دسته B).

ایمنی و عوارض احتمالی:

آزلائیک اسید توسط FDA و Cosmetic Ingredient Review (CIR) در غلظت تا ۲۰% کاملاً ایمن شناخته شده و یکی از بهترین گزینه‌ها برای پوست‌های حساس است.

• عوارض شایع: سوزش، گزگز، قرمزی یا خشکی موقت در هفته‌های اول (که با استفاده تدریجی کاهش می‌یابد).
• عوارض نادر: تحریک شدید یا واکنش آلرژیک (بسیار نادر).
• موارد منع مصرف: حساسیت شناخته‌شده به آزلائیک اسید یا پروپیلن گلیکول (در برخی فرمولاسیون‌ها).
• احتیاط: شروع با استفاده هر دو روز یک‌بار، ترکیب با مرطوب‌کننده قوی، حتماً با ضدآفتاب روزانه (افزایش حساسیت به نور)، تست پچ توصیه می‌شود.

آزلائیک اسید یک ماده چندمنظوره، ایمن و بسیار مؤثر است که به ویژه برای آکنه، روزاسه و لک‌های پوستی گزینه‌ای عالی و بدون ریسک بالا محسوب می‌شود.